Depolamada en sık hasar gören eşya grubu beyaz eşyadır — üstelik hasarın büyük kısmı taşıma sırasında değil, hazırlık atlandığı için oluşur. İçinde bir bardak su kalmış bir çamaşır makinesi, nakliye vidası takılmadan yola çıkmış bir tambur ve yan yatırılıp hemen çalıştırılan bir buzdolabı: üçü de tamir faturasıyla biter. Cihaz cihaz, doğru hazırlık.
Genel kural: kuru, boş ve havalanan
Beyaz eşyanın üç düşmanı vardır: içeride kalan su, kapalı kapağın ardındaki durgun hava ve sabitlenmemiş hareketli parçalar. Hangi cihaz olursa olsun hazırlığın özeti şudur — tamamen boşaltın, tamamen kurutun, kapağı bir parmak aralık bırakın, hareketli her parçayı sabitleyin.
Buzdolabı ve derin dondurucu
Zaman gerektiren tek cihaz budur; taşımadan bir gün önce başlamak gerekir.
- Taşımadan 24 saat önce fişi çekin, tüm gıdayı boşaltın.
- Buzunu tamamen çözdürün. Alt tablada biriken suyu boşaltın; birçok modelde arkada bir tahliye tepsisi vardır, onu da kontrol edin.
- İç yüzeyi ılık suya karıştırılmış karbonatla silin (çamaşır suyu kullanmayın, plastiği ağartır ve koku bırakır).
- Contaların arasını kurulayın; küf en çok orada başlar.
- Cam rafları ve çekmeceleri çıkarın, ayrı sarın. Yerinde kalan cam raf, taşımada kırılır ve kabin duvarını çizer.
- Kabloyu arkaya toplayın, kapıyı aralık bırakıp bantla değil takozla sabitleyin (bant boyayı kaldırır).
Yatık taşınabilir mi?
Kural: mümkünse hep dik taşıyın. Yatık taşımak zorunda kaldıysanız kompresör yağının soğutucu devreye kaçma ihtimali doğar; bu yüzden depodan çıkardıktan sonra cihazı dik konumda en az 4–6 saat (üretici kılavuzu daha uzun süre yazıyorsa o süre kadar) çalıştırmadan bekletin. Bu bekleme, kompresör arızalarının en ucuz sigortasıdır.
Çamaşır makinesi: kritik parça nakliye vidası
Çamaşır makinesinin tamburu, taşıma sırasında yaylar üzerinde sallanır. Fabrika çıkışında bunu engelleyen 3–4 adet nakliye (transit) vidası vardır ve makine kurulurken sökülüp saklanması gerekir. Vidasız taşınan makinede amortisör, yay ve tambur yatağı zarar görür; bu hasar çoğu markada garanti kapsamı dışındadır.
- Son bir programı boş ve deterjansız çalıştırıp içini durulayın, sonra tamamen kurumasını bekleyin.
- Su giriş hortumunu sökün, içindeki suyu boşaltın; musluk tarafındaki filtreyi temizleyin.
- Alttaki pompa filtresini açıp kalan suyu bir kapla alın — burada her zaman yarım litre kadar su kalır.
- Deterjan çekmecesini çıkarın, yıkayıp kurutun.
- Nakliye vidalarını takın. Vidalar kaybolduysa yetkili servisten model koduyla temin edilebilir; parça bedeli, bir amortisör değişiminin çok altındadır.
- Kapağı ve çekmeceyi aralık bırakın, kabloyu arkaya sabitleyin.
Bulaşık makinesi
İçinde en çok su kalan cihazdır ve bu su, depoda koku ile korozyona dönüşür.
- Bir program boş çalıştırıp durulayın, ardından filtreyi sökün ve altındaki çukurda kalan suyu süngerle alın.
- Tuz haznesinde kalan tuzlu su, uzun beklemede paslanmaya yol açar; hazneyi boşaltıp temiz suyla durulayın ve kurutun.
- Su giriş hortumu ve tahliye hortumunu söküp uçlarını yukarı kaldırarak boşaltın.
- Sepetleri yerinde bırakın ama sabitleyin; boşta kalan tel sepet emaye yüzeyi çizer.
Fırın, ocak ve davlumbaz
- Ankastre fırının cam kapağı en kırılgan parçadır; mukavva ile kapatıp streçle sarın.
- Rafları ve tepsileri çıkarın, ayrı paketleyin.
- Doğalgazlı ocak ve fırının sökümü yetkili kişi işidir; hortum ve dedantör değişimi gerekebilir, gaz bağlantısını kendiniz sökmeyin.
- Davlumbaz filtresini çıkarıp yağdan arındırın; yağlı filtre depoda koku yapar ve toz tutar.
Klima
Klimanın depolanmasında asıl konu gazdır. İç ve dış ünite ayrılmadan önce gazın dış üniteye toplanması (pump down) gerekir; bu işlem sertifikalı bir soğutma teknisyeni işidir. Yanlış söküm hem gaz kaybı hem çevresel açıdan sorundur. Söküm sonrası iç ünitedeki kondens (yoğuşma) suyunu tamamen boşaltın ve boruların uçlarını bantla kapatın; içeri giren toz, montajda kompresöre gider.
Cihaz cihaz özet
| Cihaz | Kritik hazırlık | Depoda konum | Sık yapılan hata |
|---|---|---|---|
| Buzdolabı | Buz çözme + kurutma, 24 saat önce fişten çekme | Dik | Kapağı tam kapatmak |
| Çamaşır makinesi | Nakliye vidalarını takmak, pompa filtresini boşaltmak | Dik | Vidasız taşımak |
| Bulaşık makinesi | Filtre altı suyu ve tuz haznesi | Dik | Tuzlu suyla bırakmak |
| Fırın / ocak | Cam kapağı koruma, gaz bağlantısı servisle | Dik | Rafları içeride bırakmak |
| Klima | Gaz toplama (yetkili servis), boru uçlarını kapatma | Yatay olabilir | Kondens suyuyla kaldırmak |
Televizyon, küçük ev aletleri ve elektronik
Beyaz eşyanın yanında en çok hasar gören grup budur ve hasarın sebebi neredeyse hep aynı: yanlış konum ve kalan sıvı.
- Televizyon her zaman dik taşınır ve dik saklanır. Yatık konumda panel kendi ağırlığıyla baskı görür; orijinal kutusu yoksa iki köşebent arasına sabitleyip battaniyeyle sarın.
- Kahve makinesi, su ısıtıcısı ve buharlı ütü: hazneleri boşaltın ve içeride kalan suyu ters çevirerek akıtın. Kireç çözücü kalıntısı bekleyen bir hazne, altı ay sonra tıkalı gelir.
- Elektrikli süpürgenin torbasını/haznesini boşaltın; toz, haşere için besin kaynağıdır.
- Bilgisayar ve konsol gibi cihazları statik korumalı poşetle sarın, kablo demetlerini etiketleyip aynı kutuya koyun.
- Pil ve şarj edilebilir aküleri mümkünse çıkarın. Uzun süre bekleyen dolu lityum pil şişebilir, akan pil ise cihazın kartını bitirir.
Depoda nasıl durmalı?
Beyaz eşya asla doğrudan betona konmaz; palet veya ahşap takoz üzerinde durmalı, alttan hava almalıdır. Üzerine ağır kutu istiflenmez — üst kapak göçer. Sarma malzemesi olarak streç filmi doğrudan boyalı yüzeye uygulamak yerine önce mobilya battaniyesi sarın; streç, sıcakta boyaya yapışır ve çıkarken iz bırakır.
Nem kontrolü olan bir depoda beyaz eşya yıllarca sorunsuz bekler; nemli bir bodrumda ise altı ayda kabin arkasındaki metal aksam pas yapmaya başlar. Ev eşyası depolama hizmetinde bu koşulların yazılı olarak taahhüt edilmesini isteyin.
Taşıma ve depolamayı tek elden yürütmek de hasar riskini azaltır: evden eve nakliyat ile depolamanın ayrı firmalarda olduğu işlerde bir hasar çıktığında “yükleyen mi, istifleyen mi” tartışması başlar. Tek sözleşmede böyle bir tartışma olmaz.
Beyaz eşyanızın hangi koşulda bekleyeceğini merak ediyorsanız ücretsiz ekspertiz sırasında depoyu da sorun; ciddi bir tesis, eşyanın duracağı alanı göstermekten çekinmez.